پدرو سانچز جدیترین چهره غربی ضدجنگ
اسپانیا با اتخاذ یکی از تندترین مواضع عمومی در اتحادیه اروپا از زمان آغاز درگیریها رهبری پاسخ منفی این قاره به جنگ امریکا و اسراییل در ایران را برعهده گرفت و در حال شکلدادن به سیاستهای کلان اتحادیه اروپاست. او تنها مقام رسمی اروپایی بود که در چنین سطحی موضعگیری شفافی گرفت.
محمود فاضلی در اعتماد نوشت: دولت اسپانیا در جنگهای دهههای اخیر از مواضع ضدجنگ خود کوتاه نیامده و سوسیالیستهای اسپانیایی به این سنت دیرینه خود افتخار میکنند. پدرو سانچز، نخستوزیر سوسیالیست 54ساله اسپانیا، بهطور علنی جنگ امریکا و اسراییل علیه ایران را محکوم کرد و آن را «غیرقانونی و خطرناک» خواند. او در روزهای نخست این درگیریها تجاوزات امریکا و اسراییل به ایران را محکوم کرد و هشدار داد این درگیری خطر پیامدهای گسترده منطقهای و جهانی را به همراه دارد و خواستار بازگشت به مسیر دیپلماسی شد. او حتی یکبار تاکید کرد دولت و کشورش اصولی دارند که براساس آن قادر نیست تا از جنگی مانند آنچه با ایران رخ داده، حمایت کند.
اسپانیا با اتخاذ یکی از تندترین مواضع عمومی در اتحادیه اروپا از زمان آغاز درگیریها رهبری پاسخ منفی این قاره به جنگ امریکا و اسراییل در ایران را برعهده گرفت و در حال شکلدادن به سیاستهای کلان اتحادیه اروپاست. او تنها مقام رسمی اروپایی بود که در چنین سطحی موضعگیری شفافی گرفت. مواضع ضدجنگ نخستوزیر اسپانیا باعث افزایش محبوبیت او شد. نظرسنجی موسسه «سیگما داس» (Sigma Dos) برای روزنامه «ال موندو» نشان داد حزب سوسیالیست بهدلیل مخالفت شدید او با جنگ امریکا و اسراییل علیه ایران، در میان رأیدهندگان محبوبیت بیشتری پیدا کرد. در مقابل، حزب راستگرای وُکس (Vox) که از جنگ امریکا علیه ایران حمایت میکند، با کاهش آرای عمومی مواجه شد. حزب یاد شده که با جنبش «اول امریکا» ترامپ ارتباط نزدیک دارد، بهشدت از موضع سانچز انتقاد میکند. بر اساس نظرسنجی دیگری از سوی موسسه «سیایاس» (CIS)، ۸۵ درصد از اسپانیاییها با جنگ علیه ایران مخالف هستند. طبق این نظرسنجی ۷۸ درصد اسپانیاییها معتقدند که سانچز در موضعگیری علیه جنگ «درست عمل کرده است.»
نخستوزیر اسپانیا در پی حملات مرگبار رژیم صهیونیستی به لبنان نیز معتقد است لبنان نیز باید مشمول توافق آتشبس شده و جامعه جهانی باید «اقدامات جنایتکارانه» اسراییلیها را محکوم کند. بنیامین نتانیاهو شدیدترین حمله پس از آغاز تهاجم به لبنان را انجام داد. بیحرمتی وی به جان انسانها و قوانین بینالمللی غیرقابل تحمل است. زمان آن است که به صراحت صحبت کرد. لبنان باید در توافق آتشبس گنجانده شود. جامعه بینالمللی باید نقض جدید قوانین بینالمللی را محکوم کند. اتحادیه اروپا باید توافق همکاری خود با اسراییل را تعلیق کند. نباید هیچ مصونیتی در مورد این اقدامات جنایتکارانه وجود داشته باشد.
«خوسه مانوئل آلبارس» وزیر خارجه اسپانیا نیز با استقبال از توافق آتشبس میان ایران و امریکا تاکید کرد: «بشریت به فاجعه نزدیک شده بود. با این حال، ما هنوز تا رسیدن به صلحی پایدار، فاصله داریم. ادامه حمله اسراییل به لبنان غیرقابل قبول است. آتشبس گامی ضروری است، اما هنوز نهایی نیست.»
او بر این باور است که تهدیدهای اخیر رییسجمهوری امریکا، درباره «پایان تمدن» علیه ایران بسیار جدی است. چنین اقدامی میتوانست «تشدیدی غیرقابل تصور» برای بشریت بههمراه داشته باشد. بشریت به شکلی خطرناک به فاجعه نزدیک شده بود.
وی درباره سخنان ترامپ علیه ایران نیز اعتقاد دارد: «این زبانی نیست که معمولا از روسای جمهور دموکراتیک میبینیم. وقتی چنین حرفی از سوی رییسجمهوری امریکا بیان میشود، من آن را جدی میگیرم. ما درباره چیزی صحبت میکنیم که برای بشریت غیرقابل تحمل است و میتوانست به تشدیدی غیرقابل تصور منجر شود.»
بسیاری از رسانههای اسپانیایی نیز مواضع تندی علیه اقدامات امریکا اتخاذ کردند. روزنامه اسپانیایی «الدیاریو» در گزارشی انتقادی با تیتر کنایهآمیز «از جنگ آزادیبخش تا جنگ ویرانگر؛ تله تشدید تنش پس از شکست در ایران» نوشت «پافشاری ترامپ و نتانیاهو بر بازگرداندن ایران به «عصر حجر» تنها یک دلیل دارد: شکست سنگین آنها در حوزههای راهبردی، سیاسی و نظامی. شکست راهبردی اسراییل و امریکا در ایران، مهاجمان را به مرحله تازهای از درگیری سوق داده است. آنچه ترامپ و نتانیاهو به عنوان «جنگی برای آزادی مردم ایران» معرفی کردند، اکنون به جنگی ویرانگر علیه همین مردم تبدیل شده و واشنگتن را در آنچه «تله تشدید تنش» نامیده میشود، گرفتار کرده است. در حالی که تنها چند ساعت تا پایان اولتیماتوم ترامپ برای حمله به نیروگاههای برق ایران باقی مانده بود، اسراییل از قبل شروع به نابود کردن زیرساخت انرژی این کشور کرد و بزرگترین مجتمع صنعتی پتروشیمی ایران هدف حمله قرار گرفت.
با آغاز درگیریها در خاورمیانه، اسپانیا حریم هوایی خود را به روی تمام هواپیماهای نظامی امریکا که در عملیاتهای مرتبط با جنگ شرکت داشتند، بست.
مادرید اجازه استفاده از پایگاههای مشترک امریکا و اسپانیا، مانند «روتا و مورون»، برای این حملات خودداری کرد. رویکرد رهبران کنونی اسپانیا بیسابقه نبوده است. سانچز در جنگ غزه هم اسراییل را بهشدت بابت جنایتهای رخداده در نوار غزه انتقاد کرده بود. حتی نتانیاهو بهدلیل امکان دستگیری در پی حکم قضایی بینالمللی از عبور از آسمان اسپانیا نیز خودداری کرد. محدودیتهای اسپانیا علیه امریکا شامل عملیاتهای تهاجمی، سوختگیری و برنامهریزی پرواز بود و لجستیک نظامی امریکا بین اروپا و خاورمیانه را پیچیده کرد و هواپیماهای امریکایی مجبور شدند بهجای کوتاهترین مسیر، دور اسپانیا دور بزنند که منجر به طولانیترشدن ماموریتها، مصرف سوخت بیشتر و کاهش پایگاههای واسطه شد.
با مواضع اسپانیا، پدرو سانچز نخستوزیر تبدیل به جدیترین چهره غربی ضدجنگ شد و باعث شد برخی نارضایتیهای اقتصادی و شایعات فساد مالی، از ذهن اسپانیاییها موقتا محو شود. مخالفت وی با جنگ بهعنوان ابزاری برای بسیج جناح چپ علیه اکثریت راستگرای پارلمان شد و نخستوزیر تلاش دارد خود را صدایی پیشرو در سیاستهای مترقی جهانی معرفی کند. او قصد دارد در ۱۷ آوریل، میزبان رهبران چپگرای جهان از جمله روسایجمهوری برزیل و کلمبیا در بارسلونا باشد.
