چرا سعدی هنوز زنده است؟
معاون آموزش و پژوهش بنیاد سعدی با بیان اینکه سعدی شاعری معتدل است، گفت: سعدی افراط و تفریط ندارد، زیاد از غم هجران نمیگوید، اما امید وصال را برجسته میکند یعنی امیدوار است و اینها است که از منظر روانشناختی هم سعدی را قابل ستایش میکند.
احمد رمضانی، معاون آموزش و پژوهش بنیاد سعدی، با اشاره به اینکه نخستین روز اردیبهشت به عنوان روز سعدی نامگذاری شده است، گفت: سعدی شاعری معتدل است. او افراط و تفریط ندارد، زیاد از غم هجران نمیگوید، اما امید وصال را برجسته میکند، یعنی امیدوار است و اینها است که از منظر روانشناختی هم سعدی را قابل ستایش میکند. علاوه براینکه سعدی معلم زبان و زندگی هم هست، او حکمتهایی را که خیلی پیچیده هم نیستند مطرح میکند.
به گزارش ایرنا، معاون آموزش و پژوهش بنیاد سعدی ادامه داد: دسترسی به مفاهیمی که استاد سخن در متنهای ادبی مطرح میکند، کوتاه و خوشایند است و این مفاهیم به یاد میمانند. مفاهیمی که سعدی مطرح میکند برای مخاطب قابل درک است. ممکن است اگر مخاطب دانش فلسفه داشته باشد، با خواندن اشعار او فلسفهای عمیق را هم درک کند.
رمضانی با تاکید بر نقش ادبیات در فرهنگ و روان انسانها، بیان کرد: اگر وطن را دوست داریم وطن جان ماست، ادبیات جان ماست و مشاهیر هم جان ما هستند. باید اینها را قدر دانست. امیدوارم فرصتی داشته باشیم تا از مشاهیر ادبی مانند سعدی، عطار و سنایی یاد کنیم. دنیای عجیبی است، مخاطب ادبیات میتواند در بزنگاهی که نیاز به آرامش دارد، با ادبیات حرف بزند و اجازه بدهد مشاهیر با ادبیات حرف بزنند و ذهن خود را از رنج دور کند.
او با اشاره به تنوع ویژگیها در آثار سعدی، بیان کرد: ویژگیهای آثار «ملکالکلام» متنوع است، بوستان یا سعدینامه مثنویگون و منظوم مطرح شده، گلستان نثر مسجع(نثری است آهنگین، شعرگونه و فاقد وزن) است و بخشی از آثار او غزلیات است (که بخشهای مختلفی هم دارد و شاید جا نداشته باشد اینجا به آن پرداخته شود). سعدی همچنین قصیده و قطعههای ادبی، رباعی، خطابه و رسالههای اندرزگونه دارد و تنوع آثار سعدی این را امکانپذیر میکند که برای هر خواننده فهم اثر سعدی جذاب باشد، زیرا زبان او ساده، امروزی و فهم آن برای ما ساده است.
بوستان سعدی از دوره ابتدایی به کودکان آموخته میشود
رمضانی در بررسی جایگاه سعدی در آموزش و پرورش و کتابهای کمک درسی توضیح داد: اگر بخواهیم بررسی کنیم که چقدر جامعه ایرانی با سعدی آشنا است میتوانیم از بیت «توانا بود هرکه دانا بود/ زدانش دل پیر برنا بود» از سرودههای سعدی شروع کنیم. این شعر از بوستان سعدی از دوره ابتدایی به کودکان آموخته میشود. در درسهای مختلف ادبی و زبان فارسی از شعرها و نثر مسجع استفاده شده است.
مهدی آذریزدی در کتاب «قصههای خوب برای بچههای خوب»، قصههای بسیار خوبی را از سعدی مطرح کرده است
معاون آموزش و پژوهش بنیاد سعدی درباره استفاده از اشعار سعدی در کتابهای آموزش و پرورش بیان کرد: سعدی در گلستان میگوید «به راه بادیه رفتن به از نشستن باطل/ و گر مراد نیابم به قدر وسع بکوشم » ما با نمونههای بسیار خوبی از آثار و با سپهر ذهنی سعدی اعم از نثر، نظم و غزلیات او در کتابهای آموزش و پرورش آشنا شدیم.
او با بیان اینکه از سعدی در کتابهای داستان و کمک آموزشی هم استفاده شده است، ادامه داد: مهدی آذریزدی در کتاب «قصههای خوب برای بچههای خوب»، قصههای بسیار خوبی را از سعدی مطرح کرده است و علاوه براین میبینم که در زمینه موسیقی هم استاندانی همچون محمدرضا و همایون شجریان از سعدی خواندند و متنهای مختلف از آثار او انتخاب شده و در حقیقیت این غزلها و اشعار او خوانده شده است.
سعدی آثار تعلیمی عاشقانه و روایتی و قصهگون دارد
رمضانی با بیان اینکه نمایشنامههایی هم از متنهای ادبی سعدی نوشته شده است، ادامه داد: فکر میکنم ما در تولید محتواهای ادبی و اقتباسی از آثار سعدی در جامعه ایرانی بهرهمند هستیم. باید به اقداماتی را که کانون پرورش فکری برای متناسبسازی حکایتهای مختلف سعدی انجام داده است، توجه کرد. ممکن است کودکان و نوجوانان ما لزوما به یاد نداشته باشند که آثاری که در یاد دارند، شعر یا متنی از سعدی است، زیرا سعدی آثار تعلیمی، عاشقانه، روایتی و قصهگون دارد.
نثر گلستان نمونه عالی فارسی و فصیح است. شعرش در غزلهایش روان است و زبانش دشوار نیست
معاون آموزش و پژوهش بنیاد سعدی با اشاره به اینکه آثار سعدی با تصحیحها و حاشیهزدنهای استادان بزرگ، بیشتر از قبل مورد توجه قرار گرفت، گفت: سعدی را در آثار ادوارد براون میبینیم او سال ۱۳۳۹ اثری با عنوان «از سعدی تا جامی» منتشر کرد. عبدالحسین زرینکوب در «حدیث خوش سعدی» ذبیحالله صفا، محمدعلی فروغی، فیلسوف ضیا موحد در زمینه سعدیشناسی کار کردند و مقالات مختلف در زمینه سعدیپژوهی کار شده است.
او با تاکید بر اینکه سعدی نماد فارسی معیار است، افزود: نثر گلستان نمونه عالی فارسی و فصیح است. شعرش در غزلهایش روان است و زبانش دشوار نیست، به همین دلیل است که در کلاس اول ابتدایی دانشآموزان شعر «توانا بود هرکه دانا بود» در کتاب منتشر شده است. از سوی دیگر شاه بیت سعدی که میگوید «بنی آدم اعضای یک دیگرند/ که در آفرینش ز یک گوهرند» را میبینیم که یک برند جهانی است. سعدی با این شعر پیام و فرهنگ ایران را منتقل میکند. این شعر در سطح بینالمللی مطرح و بارها ترجمه شده است.
استفاده از فناوری برای آشنایی نسل جدید با مفاهیم و مضامین سعدی
رمضانی با اعلام اینکه نخستین کتاب چاپ شده در ایران، کلیات سعدی بوده است، ادامه داد: به نقل از کتاب «سی شعر سعدی» اثر مریم محمدخانی که شهر قلم منتشر کرده است، در سال ۱۲۳۸ هجری قمری اولین چاپخانه مدرن در شهر تبریز گلستان سعدی را به عنوان اولین کتابی که در ایران چاپ شد منتشر کرد.
حق این است که سعدی ۷۰۰ سال پیش به زبان امروزی سخن نگفت بلکه ما پس از ۷۰۰ سال به زبانی که از سعدی آموختیم سخن میگوییم
معاون آموزش و پژوهش بنیاد سعدی با ارائه پیشنهاد برای استفاده از فناوری برای آشنایی نسل جدید با مفاهیم و مضامین سعدی، گفت: جوانان امروز میتوانند با استفاده از محتوای چند رسانهای شدۀ متون ادبی استادان ادبی و مشاهیر به ادبیات، فرهنگ و تمدن، زبان و هویت ایران نزدیکتر شوند و به آن افتخار بیشتری بکنند.
به گفته او، سعدی را «پیامبر غزل» مینامند، او در زبان خود انسان را به اوج میرساند، محمدعلی فروغی در مقدمه تصحیحات سعدی گفته است، « گاهی شنیده میشود که اهل ذوق اعجاب میکنند که سعدی ۷۰۰ سال پیش به زبان امروزی سخن گفت، اما حق این است که سعدی ۷۰۰ سال پیش به زبان امروزی سخن نگفت بلکه ما پس از ۷۰۰ سال به زبانی که از سعدی آموختیم سخن میگوییم»
بیش از قبل به سعدی خواهیم پرداخت
رمضانی با بیان اینکه «بنیاد سعدی» در نخستین روز اردیبهشت در سال ۱۳۹۲ تاسیس شد، ادامه داد: این بنیاد کار خود را در حوزه آموزشی و پژوهشی انجام داده است، کار بنیاد سعدی، سعدیشناسی نیست، بلکه آموزش زبان فارسی به فارسیآموزان است. ما در بنیاد سعدی از سطح متوسط به بالای زبانآموزی به ادبیات بیشتر از قبل میپردازیم. در همین راستا کتاب «قصهها و مثلها» را داریم که از «استادِ سخن» است.
معاون آموزش و پژوهش بنیاد سعدی افزود: یکی از ماموریتهای امسال ما این است که کتابهای ادبی را برای فارسیآموزان خارجی در درسترس قرار بدهیم و محتوای آموزشی که بتواند برای سطح میانی به بالا قابل درک باشد و علاقهمندی آنها را جلب کند، تولید کنیم. ما در سالهای گذشته به استانداردسازی آموزش زبان پرداختیم و امروز زمانی است که میتوانیم به موضوعات تخصصی از زاویه ادبیات بپردازیم. سعدی از مشاهیری است که بیشتر به او خواهیم پرداخت.
