تمام سوءقصدهای نافرجام به رؤسای جمهور آمریکا

فرارو- تاریخ آمریکا فقط با انتخابات و تصمیمات سیاسی شکل نگرفته، بلکه در برخی لحظات، فاصله‌ای به باریکی یک گلوله یا حتی یک نقص فنی ساده، مسیر آن را تعیین کرده است. سوءقصد به رؤسای جمهور، نه‌فقط اقدامی خشونت‌آمیز، بلکه بازتابی از بحران‌های اجتماعی، افراط‌گرایی و حتی اختلالات فردی در هر دوره بوده است. در میان این حوادث، مواردی وجود دارند که اگر اندکی متفاوت رقم می‌خوردند، شاید سرنوشت آمریکا و حتی جهان تغییر می‌کرد.

به گزارش فرارو، در تاریخ ایالات متحده، چهار رئیس‌جمهور ترور شده‌اند، اما تعداد کسانی که هدف سوءقصد قرار گرفتند و زنده ماندند نیز قابل توجه است. این سوءقصدها از نظر نوع اجرا، انگیزه مهاجمان و شرایط وقوع، تنوع زیادی دارند؛ از حمله یک فرد دچار توهم در قرن نوزدهم تا تیراندازی‌های مدرن در قرن بیست‌ویکم. در ادامه، به‌صورت روایتی، مستند و دقیق، مهم‌ترین موارد سوءقصد نافرجام علیه رؤسای جمهور آمریکا را بررسی می‌کنیم.

اندرو جکسون؛ مواجهه با مرگ در چند قدمی (۱۸۳۵)

زمستان سال ۱۸۳۵، واشنگتن هنوز شهری آرام و کم‌جمعیت بود. در چنین فضایی، اندرو جکسون، هفتمین رئیس‌جمهور آمریکا، برای شرکت در مراسمی به ساختمان کنگره رفته بود. هنگام خروج، مردی به نام ریچارد لارنس به او نزدیک شد؛ مردی که ظاهری عادی داشت اما ذهنی آشفته و پر از توهمات پیچیده.

لارنس باور داشت که پادشاه قانونی بریتانیاست و دولت آمریکا اموال او را مصادره کرده است. در ذهن او، جکسون نه‌تنها یک سیاستمدار، بلکه دشمن شخصی‌اش بود. او در فاصله‌ای بسیار نزدیک، تپانچه‌ای را به سمت رئیس‌جمهور نشانه رفت و ماشه را کشید؛ اما هیچ اتفاقی نیفتاد.

در حالی که جمعیت هنوز در شوک بود، او تپانچه دوم را بیرون آورد و دوباره شلیک کرد؛ این بار هم اسلحه عمل نکرد. بررسی‌های بعدی نشان داد که رطوبت هوا باعث اختلال در باروت شده بود—اتفاقی که احتمال وقوع هم‌زمان آن برای دو سلاح بسیار کم است.

واکنش جکسون نیز غیرمنتظره بود. برخلاف انتظار، عقب‌نشینی نکرد؛ بلکه با عصای خود به سمت مهاجم حمله کرد. این رفتار، علاوه بر شوکه کردن مهاجم، باعث شد اطرافیان فرصت پیدا کنند او را مهار کنند.

این حادثه نه‌تنها نخستین سوءقصد ثبت‌شده علیه یک رئیس‌جمهور بود، بلکه نشان داد که تا آن زمان، حفاظت از رئیس‌جمهور به شکل امروزی وجود نداشت. اگر یکی از آن دو اسلحه عمل می‌کرد، تاریخ آمریکا ممکن بود بسیار متفاوت نوشته شود.

تئودور روزولت؛ گلوله‌ای که سخنرانی را متوقف نکرد (۱۹۱۲)

پاییز ۱۹۱۲، تئودور روزولت پس از پایان دوره ریاست‌جمهوری، برای بازگشت به قدرت تلاش می‌کرد. او در شهر میلواکی، در مسیر سخنرانی انتخاباتی‌اش، هدف حمله قرار گرفت. مهاجم، جان شرانک، مردی منزوی و دچار توهمات ذهنی بود که اعتقاد داشت مأموریتی الهی برای کشتن روزولت دارد.

او از فاصله نزدیک شلیک کرد. گلوله مستقیماً به سمت قفسه سینه روزولت رفت، اما پیش از رسیدن به بدن، با دو مانع برخورد کرد: یک جعبه فلزی عینک و نسخه تاخورده یک سخنرانی طولانی. این دو جسم، انرژی گلوله را به‌طور قابل توجهی کاهش دادند.

با وجود اصابت گلوله، روزولت متوجه شد که خون‌ریزی شدید ندارد. او با تجربه‌ای که از شکار داشت، تشخیص داد که ریه‌اش آسیب جدی ندیده است. در نتیجه تصمیم گرفت برنامه‌اش را ادامه دهد.

او روی صحنه رفت، پیراهن خون‌آلودش را نشان داد و گفت: «همین حالا به من شلیک شده، اما هنوز حرف‌هایی دارم که باید بزنم.» سپس نزدیک به یک ساعت و نیم سخنرانی کرد.

پزشکان بعدها اعلام کردند که گلوله در بدنش باقی مانده، اما خارج کردن آن خطرناک‌تر از نگه داشتنش است. روزولت تا پایان عمر با همان گلوله زندگی کرد.

این حادثه یکی از نادرترین نمونه‌های تاریخ است که در آن، قربانی بلافاصله پس از ترور، به فعالیت عمومی ادامه می‌دهد.

فرانکلین دی. روزولت؛ سوءقصدی در آستانه قدرت (۱۹۳۳)

در فوریه ۱۹۳۳، آمریکا در اوج بحران اقتصادی بزرگ قرار داشت و فرانکلین روزولت به‌تازگی به‌عنوان رئیس‌جمهور منتخب شناخته شده بود. در شهر میامی، او در حال سخنرانی برای مردم بود که مردی به نام جوزپه زنگارا در میان جمعیت ایستاد.

زنگارا کارگری مهاجر بود که سال‌ها با فقر و بیماری دست‌وپنجه نرم کرده و به‌شدت نسبت به نظام سرمایه‌داری و سیاستمداران خشمگین بود. او بدون برنامه‌ریزی پیچیده، یک اسلحه خرید و تصمیم گرفت رئیس‌جمهور را هدف قرار دهد.

اما به دلیل کوتاهی قدش، برای دید بهتر روی یک صندلی ایستاد. همین موضوع باعث شد تعادلش کم شود. در لحظه شلیک، زنی در کنار او دستش را گرفت—حرکتی کوچک که مسیر گلوله‌ها را تغییر داد.

روزولت آسیبی ندید، اما چند نفر دیگر زخمی شدند و شهردار شیکاگو جان خود را از دست داد. زنگارا دستگیر شد و بعدها اعدام شد.

این حادثه نشان داد که گاهی یک واکنش آنی از سوی یک شهروند عادی می‌تواند سرنوشت یک کشور را تغییر دهد.

هری اس. ترومن؛ جنگی کوتاه مقابل اقامتگاه رئیس‌جمهور (۱۹۵۰)

در سال ۱۹۵۰، کاخ سفید در حال بازسازی بود و هری ترومن در ساختمانی به نام «خانه بلر» اقامت داشت. این ساختمان امنیت کمتری نسبت به کاخ سفید داشت و همین موضوع آن را به هدفی مناسب برای مهاجمان تبدیل کرد.

دو ملی‌گرای پورتوریکویی، اسکار کولازو و گریسیلیو تورسولا، با هدف جلب توجه جهانی به مسئله استقلال پورتوریکو، تصمیم گرفتند رئیس‌جمهور آمریکا را ترور کنند.

آن‌ها مسلح به اسلحه گرم به سمت ساختمان حرکت کردند و در ورودی با نیروهای امنیتی درگیر شدند. درگیری به‌شدت خشونت‌آمیز بود و در مدت کوتاهی به یک نبرد واقعی تبدیل شد.

ترومن در طبقه بالا بود و حتی برای لحظاتی به پنجره نزدیک شد تا ببیند چه اتفاقی افتاده است. مأموران فوراً او را از پنجره دور کردند.

در نهایت، یکی از مهاجمان کشته شد و دیگری دستگیر شد. یک مأمور امنیتی نیز جان خود را از دست داد.

کولیازو که زنده دستگیر شد، در ابتدا به اعدام محکوم شد، اما بعداً مجازاتش به حبس ابد کاهش یافت و در سال ۱۹۷۹، توسط رئیس‌جمهور جیمی کارتر عفو و به پورتوریکو بازگردانده شد.

جرالد فورد؛ دو بار در آستانه مرگ در کمتر از سه هفته (۱۹۷۵)

در سپتامبر ۱۹۷۵، فضای سیاسی آمریکا تحت تأثیر بی‌اعتمادی پس از رسوایی واترگیت بود. در چنین شرایطی، جرالد فورد طی مدت کوتاهی دو بار هدف سوءقصد قرار گرفت.

در اولین مورد، لینت فروم—یکی از پیروان چارلز منسون—در فاصله نزدیک اسلحه‌ای را به سمت فورد گرفت. او ماشه را کشید، اما سلاح شلیک نکرد. بررسی‌ها نشان داد که فشنگ در موقعیت شلیک قرار نگرفته بود. فروم در دادگاه به حبس ابد محکوم شد اما در سال ۲۰۰۹ پس از ۳۴ سال حبس آزاد شد.

تنها ۱۷ روز بعد، در سان‌فرانسیسکو، سارا جین مور، یک زن رادیکال چپ‌گرا از فاصله‌ای دورتر به سمت فورد شلیک کرد. اما در لحظه شلیک، مردی در جمعیت به نام الیور سیپل دست او را منحرف کرد. گلوله از هدف منحرف شد و به دیوار برخورد کرد. مور به جرم اقدام به قتل رئیس‌جمهور به حبس ابد محکوم اما در سال ۲۰۰۷ پس از ۳۲ سال زندان آزاد شد.

رونالد ریگان؛ چند سانتی‌متر تا مرگ (۱۹۸۱)

در مارس ۱۹۸۱، تنها چند هفته پس از آغاز ریاست‌جمهوری رونالد ریگان، او پس از یک سخنرانی در واشنگتن هدف تیراندازی قرار گرفت. مهاجم، جان هینکلی جونیور، جوانی با مشکلات روانی بود که تصور می‌کرد با این اقدام می‌تواند توجه بازیگر مورد علاقه‌اش را جلب کند.

او شش گلوله شلیک کرد. یکی از گلوله‌ها پس از برخورد به بدنه خودرو، تغییر مسیر داد و وارد بدن ریگان شد. این گلوله به ریه او آسیب زد و تنها چند سانتی‌متر با قلب فاصله داشت.

در ابتدا، وضعیت ریگان جدی به نظر نمی‌رسید، اما به‌سرعت دچار تنگی نفس شد و به بیمارستان منتقل شد. پزشکان دریافتند که خون‌ریزی داخلی شدید است و فوراً او را تحت عمل جراحی قرار دادند.

نجات ریگان به چند عامل کلیدی وابسته بود: سرعت انتقال، مهارت تیم پزشکی و همچنین مسیر غیرمستقیم گلوله. این حادثه به‌عنوان یکی از خطرناک‌ترین سوءقصدهای نافرجام در تاریخ آمریکا شناخته می‌شود.

پلیس فدرال بلافاصله هینکلی را دستگیر کرد و او به اتهام اقدام به قتل درجه اول به دادگاه ارجاع داده شد. هینکلی در دادگاه اعلام کرد که به دلیل بیماری روانی خود در آن زمان قادر به درک اعمالش نبوده است. در نهایت، او به بیمارستان روانی فرستاده شد و بیش از ۳۰ سال در آنجا به درمان پرداخت.

جورج دبلیو بوش؛ تهدیدی خاموش در یک سفر خارجی (۲۰۰۵)

در مه ۲۰۰۵، جورج بوش در جریان سفری رسمی به گرجستان، در یک تجمع عمومی سخنرانی می‌کرد. در میان جمعیت، مردی به نام ولادیمیر آروتیونیان یک نارنجک دستی RGD-5 ساخت شوروی را به سمت جایگاه سخنرانی پرتاب کرد. این نارنجک پس از برخورد به یک دختر، در فاصله حدود 19 متری جایگاه سخنرانی در میان جمعیت فرود آمد، اما منفجر نشد زیرا یک دستمال قرمز چهارخانه محکم دور آن پیچیده شده بود و مانع از جدا شدن اهرم انفجار می‌شد.

آروتیونیان پس از فرار در آن روز، در ژوئیه 2005 دستگیر شد. در حین دستگیری، او یک مأمور وزارت کشور را کشت. او در ژانویه 2006 به حبس ابد محکوم شد.

دونالد ترامپ؛ فرار از دو سوءقصد (۲۰۲۴)

در تابستان ۲۰۲۴، در جریان یک تجمع انتخاباتی، دونالد ترامپ هدف تیراندازی قرار گرفت. این حادثه به‌صورت زنده در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی پخش شد و به‌سرعت به یکی از مهم‌ترین اخبار جهان تبدیل شد.

مهاجم از فاصله‌ای نسبتاً دور شلیک کرد. یکی از گلوله‌ها به گوش ترامپ برخورد کرد و باعث جراحتی سطحی شد. نیروهای امنیتی بلافاصله وارد عمل شدند و او را از صحنه خارج کردند. مهاجم نیز در همان محل کشته شد.

در دومین سوءقصد، شب گذشته و در جریان مراسم شام خبرنگاران کاخ سفید در هتل هیلتون نیز حادثه‌ای امنیتی رخ داد و فردی از میان جمعیت شروع به تیراندازی کرد. گزارش‌ها حاکی از آن است که ۵ تا ۸ صدای گلوله شنیده شد. تیم امنیتی دونالد ترامپ و همسرش، ملانیا را از هتل خارج کردند و بالگردها، خودروهای زرهی و نیروهای امنیتی هتل هیلتون را محاصره کرد.

عامل تیراندازی نیز به سرعت توسط سرویس مخفی دستگیر شد. این متهم با نام کول توماس آلن، ۳۱ ساله، معلم و فارغ‌التحصیل دانشگاه کلتک از تورنس، کالیفرنیا است که با چند سلاح به سالن رقص در هتل هیلتون هجوم برده بود.